Meten van fijnstof is lastig. De officiële Europese methode vereist dat lucht door een filter wordt gezogen, zodat alle stof van de juiste afmetingen verzameld. Pas na 24 uur wordt het filter gewogen zodat de hoeveelheid fijnstof in de lucht kan worden berekend. Er zijn verschillende methoden waarmee aangetoond kan worden dat metingen die om het uur worden gedaan gemiddeld genomen over een dag gelijkwaardig zijn aan de officiële, continue meting.   

Verschillende goedkopere sensoren en complete meetapparaten meten niet de massa fijnstof (microgram per kubieke meter) maar schatten optisch het aantal deeltjes tussen  0.5 en 10 micrometer groot. Op basis van een gemiddelde massadichtheid  wordt het aantal deeltjes  omgerekend naar de massa in µg/m3. De aanname van deze gemiddelde massadichtheid geeft een extra onzekerheid in de uitkomst. Een bijkomend nadeel van deze methode is dat deeltjes kleiner dan circa 0.5 – 1.0 micrometer niet worden gedetecteerd, terwijl dit juist de  deeltjes zijn die bij verbrandingsprocessen vrijkomen. Goedkopere deeltjestellers zijn dan ook niet of slecht bruikbaar voor het meten van fijnstof afkomstig van verkeer.

Alphasense Optical Particle Monitor OPC-N2

De firma Alphasense heeft een fijnstof monitor die is gebaseerd op deeltjestelling.

alphasenseII.jpg

Bron afbeelding: Alphasense.

Deze deeltjesteller registreert volgens de documentatie deeltjes met afmetingen tussen circa 0.3 en 15 um. Vergelijkingen door de leverancier van metingen met de OPC-N2 en complexere apparaten als de TSI 3330 en Grimm 1.108 laten een goede overeenkomst zien. De OPC-N2 is de afgelopen jaren door TNO ingezet bij het in kaart brengen van persoonlijke blootstelling aan fijnstof in Eindhoven (https://www.tno.nl/nl/over-tno/nieuws/2015/6/persoonlijke-meting-werkelijke-blootstelling-aan-ultra-fijnstof-in-eindhoven/). Een volledige rapportage met de ervaringen is nog niet bekend.

 

 

 

Shinyei PPD 42NJ (Particle Sensor Unit)

De PPD 42NJ is een zeer goedkope (circa € 18) deeltjesteller. Volgens de specificaties levert de sensor pulsjes die evenredig zijn aan de concentraties. De pulsduur en -hoogte kunnen worden gebruikt om de concentratie en de deeltjesgrootte te schatten. Deze deeltjesteller is populair bij zelfbouwers van lucthkwaliteitapparatuur omdat voor de PPD 42NJ zowel  een standaard aansluiting op een Grove shield beschikbaar is als software voor koppeling aan een Arduino.  De op het internet beschikbare ijking van de Shinyei is gedaan met behulp van sigarettenrook. In hoeverre deze ijking ook bruikbaar is bij andere samenstellingen van fijnstof is niet bekend.

Shinyei.jpg

Bron afbeelding: Seeedstudio

De Shinyei wordt los onder de fabrieksnaam verkocht maar staat ook uitgebreid bekend als de "Grove Dust Sensor", zie http://wiki.seeed.cc/Grove-Dust_Sensor/ . Standaard wordt slechts een enkel outputsignaal gegeven maar op het internet zijn goede beschrijvingen te vinden hoe meer informatie over de grootte van de gedetecteerde deeltjes kan worden verkregen.  Een voorbeeld is http://lantaukwcounter.blogspot.nl/2015/10/pdd42-sensor-can-it-measure-… .

Een uitgebreide analyse van hoe de Shinyei in elkaar zit en hoe de electronica werkt is te lezen in http://takingspace.org/wp-content/uploads/ShinyeiPPD42NS_Deconstruction… .

Bij de aanschaf moet worden opgelet dat er verschillende nog goedkopere klonen/kopieën van de Shinyei te koop zijn. Sommige daarvan lijken in het geheel niets anders dan ruis op te leveren. Eind 2016 kost de Shinye PPD42 circa 17 EURO. 

Shinyei PPD60V

De Shinyei PPD60V is de gevoeliger en meer robuuste versie van de PPD42. De gevoeligheid en stabiliteit zijn volgens de fabrikant beter dan de goedkopere sensoren. De prijs van de PPD60V is met enkele honderden EURO's nog relatief laag.

PPD60PV

Het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) heeft een interface voor de PPD60V ontwikkeld en test verschillende exemplaren in 2017 bij officiële stations van het LML. 

Sharp GP2Y1010AU0F (dust sensor)

De GP2Y1010AU0F van Sharp is net als de Shinyei een zeer goedkope (circa € 17) deeltjesteller. Het apparaat geeft een pulshoogte die evenredig is met de hoeveelheid (fijn)stof die langs komt. Volgens Sharp is het toepassingsbereik vooral huisstof, rook van sigaretten en het sturen van luchtreinigers.

De Sharp kan net als de goedkoopste Shinyei ook simpel op een Arduino of Raspberry Pi worden aangesloten en is dan ook populair onder zelfbouwers.

Sharp.jpg

Bron afbeelding: https://cloudacm.com/?p=658 

 

Andere sensoren ...

Een overzicht van (vooral Aziatische) goedkopere stofsensoren is te vinden op de website http://aqicn.org/sensor/ . Op die site worden ook regelmatig meetresultaten van de verschillende apparaten getoond en onderling vergeleken. 

Reactie toevoegen


Reacties

Ook de firma Teesing in Rijswijk levert diverse mobiele industriële fijnstof/multi-gas monitoren, zelfs voor PM 1 zie http://www.dustsentry.nl

Ingediend door Jurre op ma, 06-02-2017 | 22:21


In de inleiding staat dat goedkopere sensoren niet bruikbaar zijn en vervolgens worden er een aantal gepresenteerd. Zijn de hierboven genoemde sensoren nu wel of niet bruikbaar?

Ingediend door Gerard op ma, 05-03-2018 | 14:53


Dag Gerard, het ligt aan het doel van de meting. Verkeer draagt maar weinig bij aan de concentratie van fijn stof groter dan 0.3 a 0.5 micrometer, daar zijn deze sensoren dus niet zo goed bruikbaar voor. We doen volop onderzoek naar wat je er wel/niet mee kunt. De piek als gevolg van vuurwerk is bijvoorbeeld prima opgepikt door een aantal van de sensoren.

Ingediend door voogtm op wo, 07-03-2018 | 14:58

Als antwoord op door Gerard


SDS011 is m.i. veel betrouwbaarder dan deze tekst laar uitschijnen.
Ik meet al meer dan een jaar fijnstof met de SDS011 sensor + Raspberry pi3
Zeer goede korrelatie met de "officiële" metingen op de website
http://www.irceline.be/nl
Afwijkingen van ppm10 en ppm2.5 blijven binnen de 20%, meestal binnen de 10 %.
Vrachtwagens met draaiende motor zenden de PPM2.5 waarden over 1000!
Tunnels zijn een ware ramp!
Ben zelf uiterst gevoelig voor fijn stof, waarden boven 50 voel ik als "ademnood". Waarden boven 100 geven hevige pijn op de borts, identielk aan een hartinfarkt. De toename van diesels is voor mij een groot probleem, ik kan niet meer in stadscentra komen.

Ingediend door WfromL op do, 12-04-2018 | 19:32


Hackair heeft een mooie combi met hardware en software. Werken jullie hier mee samen? http://www.hackair.eu/hackair-home-v2/

Ingediend door Michel Vorenhout op wo, 18-04-2018 | 17:26


Michel, een RIVM collega zit wel in de advisory board van dit EU project. Maar we hebben de data van de sensoren die via HackAir platform gaan (nog?) niet op het dataportaal samenmeten.rivm.nl. De sensor die gebruikt wordt is de SDS011, die we bij RIVM nu ook veelvuldig testen en die bijvoorbeeld ook in Luftdaten wordt gebruikt. Die data hebben we wel op het portaal.

Ingediend door Team Samen Meten op do, 19-04-2018 | 17:42


Beste WfromL,

Spijtig om te horen dat u zo veel last heeft. Wij testen al maanden met meerdere SDS011 sensoren in verschillende steden in Nederland. Bij die tests zien we dat de resultaten van relatief vlak bij elkaar geplaatste sensoren soms aanzienlijk kunnen verschillen, in ieder geval meer dan 10-20%. De grootste verschillen treden op bij hogere luchtvochtigheid. Op onderstaande website kunt u enkele resultaten van metingen met SDS011’s in enkele steden/regio's zien. Vooral bij lagere concentraties, onder circa 20 ug/m3, liggen de resultaten van de sensoren dicht bij elkaar.

We zijn nu ook begonnen om meerdere SDS011 sensoren bij verschillende officiële stations van het RIVM te plaatsen. Zodra er resultaten binnenkomen zullen we deze bekendmaken.

https://lkvis.rivm.nl/dashboard/db/steden-uur?orgId=1&from=now-7d&to=now

Ingediend door wesselij op vr, 20-04-2018 | 08:55

Als antwoord op door WfromL


Beste heer/mevrouw,

Ik ben momenteel in Suriname waar er op dit moment een vuilstortplaats in brand staat en op een andere locatie staat een stuk van 100 Hectare in brand.
Hierbij komen er allerlei stoffen,gassen en rook vrij waar de bevolking aan wordt blootgesteld.
In dit verband ben ik op zoek naar advies om meetapparatuur aan te schaffen voor diverse metingen aangezien de overheid heeft aangegeven dat zij zelf niet over apparatuur beschikt.(Er zijn tot nu toe geen metingen gedaan van wat er allemaal vrij komt)
Zeer zorgelijke toestand dus.

Zou u mij a.u.b. hierin kunnen adviseren wat wij als buurtbewoners kunnen aanschaffen?
Bij voorbaat dank.
Vriendelijke groeten,
Cliff Breidel
06-37035784
bruggenbouwer2010@gmail.com

Ingediend door Cliff Breidel op zo, 04-11-2018 | 13:59


die sensoren zijn allemaal te moeilijk. gewoon bij aliexpress bestellen. China staat stijf van de verontreiniging dus de meters die ze daar verkopen zijn ook goed. ik heb er zelf eentje van rond de 100 eur en dat werkt prima! http://www.aliexpress.com/wholesale?catId=15370104&initiative_id=AS_20181104235859&isPremium=y&SearchText=air+quality+monitor

Ingediend door Leon Nap op ma, 05-11-2018 | 09:00


Dag Cliff, je zou inderdaad kunnen beginnen met een sensor voor fijn stof die betaalbaar is, goede suggestie om te kijken naar Chinese markt. Hierboven enkele voorbeelden van goedkope sensoren. Wij hebben geen ervaring met kant en klare consumentenproducten. Als je zelf wilt bouwen kun je meedoen aan project Luftdaten. Die gaat de hele wereld over!

Ingediend door voogtm op di, 06-11-2018 | 10:49

Als antwoord op door Cliff Breidel


Ik zou graag de luchtkwaliteit willen laten meten langs een drukke provinciale weg, die echter ook door met ammoniak belast gebied loopt. Als ik aan een overheid de vraag moet stellen om het totaal aan luchtkwaliteit te meten, hoe zou die vraag dan gesteld moeten worden. Ik denk daarbij ook aan het schadelijke secundaire fijnstof. Is het haalbaar dit alles te meten?

Ingediend door geert verstegen op di, 20-11-2018 | 21:35


@Geert, dat is best complex. Wat zou het doel van een meting zijn? Als dat toetsen aan grenswaarden is, dan zijn NO2 en fijn stof relevant. Voor NO2 worden niet tot nauwelijks overschrijdingen gevonden langs provinciale wegen, voor fijn stof ook niet (tenzij in combinatie met een andere lokale bron). Ammoniak draagt bij aan secundair fijn stof, dat is waarschijnlijk minder lokaal, maar meer een verhoging in een groter gebied. Het zou tot uiting moeten komen in fijn stof. Maar een meting van totaal fijn stof geeft geen uitsluitsel over welke bronnen bijdragen. Als je meer wilt weten, stuur een mailtje aan samenmeten@rivm.nl

Ingediend door voogtm op do, 29-11-2018 | 09:19


PM2.5 detectoren van af € 17,45 te vinden op Ebay

https://www.ebay.nl/sch/i.html?_from=R40&_sacat=0&_nkw=PM2.5+Detector&_sop=2

Ingediend door Cloud op wo, 05-12-2018 | 09:32


Wat is de ervaring met Holdpeak HP-5800F, te verkrijgen o.a. via bol.com ?

Ingediend door Ed Kuijper op vr, 14-12-2018 | 12:09


Sensoren van Aevus Building Intelligence meten fijnstof tot wel PM0.5! Deze sensor doet als het ware alles in 1. CO2, relatieve vochtigheid, TVOC, en 8 verschillende groottes van Fijnstof Ze worden gebruikt in klaslokalen, clean rooms en kantoren.
Neem een kijkje:
www.aevus-bi.com

Ingediend door Eduardo Puit op ma, 26-09-2022 | 16:34